Налоговый учет в условиях бухгалтерского учета по МСФО. ХҚЕС бойынша бухгалтерлік есеп шартындағы салық есебі.

  • S Baimukhanova Каза­хс­кий­ националь­ный­ уни­верси­тет­ имени­ аль-Фара­би
  • M Sultanbekova

Аннотация

До последнего времени во многих странах прилагались усилия для того, чтобы не разделять полностью налоговый и бухгалтерский учет. Как прави­ло,­ это был путь поиска­ компро­мис­сов­ – где можно­ поступиться фискальным интересом, а где можно допустить дефор­ мацию показателей финансовой отчетности.

Преобразования в экономике и развитие рыночных отношений в Казахстане диктуют применение общепринятого и понятного в мире подхода к составлению финансовой отчетности. Внедрение МСФО способствует переходу казахстанской экономики на качественно но­ вый уровень развития, когда главными ценностями становится бла­ гоприятный инвестиционный климат, прозрачность финансовой отчетности, открытость, достоверность финансового положения и результатов деятельности компаний [1]. Все более широкое исполь­ зование МСФО особенно остро обозначило конфликт бухгалтерско­ го и налогового учета, так как МСФО не допускают никаких компро­ миссов с налогообложением. По этой причине внедрение МСФО в качестве нормативной основы составления финансовой отчетности неизбежно вступает в конфликт с интересами публичного субъекта – государства в лице налоговых органов.

Соңғы жылдарға дейін көп елдерде бухгалтерлік және салық есе­ бін толығымен ажыратпауға тырысты. Әдеттегідей, ымыраға келу жолдарын іздеу, яғни қазыналық мүддеден бас тарту немесе қаржы­ лық есептілік көрсеткіштерін өзгерту мүмкіндіктерін қарастырды.

Қазақстандағы экономиканы қайта құру және нарықтық қаты­ настардың дамыту кезеңінде жалпыға бірдей және түсінікті қаржы­ лық есептілікті құру керек болды. ХҚЕС-ті енгізу Қазақстандық эко­ номиканы сапалы, жаңа деңгейге көтеруге себеп болды және басты құндылық болып – жайлы инвестициялық климат, қаржылық есепті­ ліктің айқындылығы, ашықтығы, қаржылық жағдайдың және кәсіпо­ рынның қызметінің нәтижелерінің растығы саналды. ХҚЕС-ті кеңінен қолдану, бухгалтерлік және салық есептерінің қарама-қайшылығын өршіте түсті, өйткені ХҚЕС салық салумен ешқандай келісімге кел­ мейді. Сол себептен, ХҚЕС-тің қаржылық есептілікті құрудағы заңна­ малық негізі ретінде енгізлуі, көпшілік субъектісі – салық органдары мемлекет атынан, қызығушылықтарымен қақтығыстарға ұшырады.

Литература

1 Посла­ние­ Прези­ден­та­ РК Н.А. Назар­баева­ «Стра­те­гия­ вхожде­ния­ Каза­х­стана­ в число­ 50-ти наиболее­ конку­рен­тос­­ пособ­ных­ стран­ мира­. Каза­хс­тан­ на поро­ге­ ново­го­ рывка­ вперед­ в своем разви­тии­».

2 Байду­­се­нов А.Д. Нало­­го­вая систе­­ма Каза­­х­стана // Финан­­сы Каза­­х­стана. – 2004. – № 4. – С. 23-32

3 Ерго­­жин Д. Но­вый кодекс­ суще­­ст­вен­но прибли­­жает нало­­го­вую систе­­му Каза­­х­стана к миро­­вой практи­­ке // Нало­­ги и финан­­сы. – №1. – 2009.

4 Между­­на­род­ный стандарт­ фи­нансо­­вой отчет­­нос­ти (IAS) 1 «Представ­­ле­ние финан­­со­вой отчет­­нос­ти», 2013 г.

5 Кодекс­ Респуб­ли­ки­ Каза­хс­тан­ «О нало­гах­ и других­ обяза­тель­ных­ плате­жах­ в бюджет­» (Нало­го­вый­ кодекс­ с изме­не­­ ниями и допол­не­ниями­ по состоя­нию­ на 01.01.2014 г.).

6 Между­на­род­ный­ стандарт­ фи­нансо­вой­ отчет­нос­ти­ (IAS) 2 «Запа­сы­», 2013 г.

7 Между­­на­род­ный стандарт­ фи­нансо­­вой отчет­­нос­ти (IAS) 16 «Ос­новные­ средства­», 2013 г
Как цитировать
BAIMUKHANOVA, S; SULTANBEKOVA, M. Налоговый учет в условиях бухгалтерского учета по МСФО. ХҚЕС бойынша бухгалтерлік есеп шартындағы салық есебі.. Вестник КазНУ. Серия Экономическая, [S.l.], v. 107, n. 1, apr. 2016. ISSN 2617-7161. Доступно на: <https://be.kaznu.kz/index.php/math/article/view/885>. Дата доступа: 22 apr. 2021

Ключевые слова

налоговый учет; бухгалтерский учет; междуна­ родные стандарты финансовой отчетности (МСФО); конфликтные ситуации; Налоговый Кодекс РК; налоги; налоговые органы; разделы баланса; запасы; основные средства. салық есебі; бухгалтерлік есеп