Қазақстан Республикасының зейнетақы жүйесі: ағымдағы жағдайы және болашақ перспективалары. Пенсионная система Республики Казахстан: текущее состояние и будущие перспективы

  • M. E. Kaliyeva Әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университеті

Аннотация

Зейнетақы жүйесі кез келген елдің басты әрі өзекті әлеуметтік-экономикалық мәселесі болып табылады. Қазақстанның қазіргі зейнетақы жүйесі әлеуметтік қамтамасыз етудің маңызды құраушыларының бірі және республиканың экономикасын инвестициялаудың маңызды құралы болып табылады. Зейнетақылық қамтамасыз ету жүйесінің реформаларының бағыты халықты зейнетақылық қамтамасыз ету шығындарындағы мемлекет үлесін барынша төмендетуге негізделген. Қазақстанда зейнетақы жүйесін реформалау ТМД елдерінің ішінде ең бірінші жүргізілгендіктен, жинақтаушы зейнетақы жүйесіне ауысуда жүргізілген іс-шаралар көптеген елдер үшін үлгі бола алады, дегенмен соңғы әлеуметтік-экономикалық үдерістер осы жүйеге өзгерістерді енгізуді талап етуде. Оның ішінде елдегі зейнетақы жинақтарын инвестициялау тәртібін сауықтыру мақсатында, «халықтардың қартаю» үдерісін ескере отырып отандық зейнеткерлікке шығу жасына өзгерістер енгізу, жинақталған зейнетақы жинақтарын инвестициялауды реттеуде нақты тұрақтандырушы тұтқаны немесе реттеуші уәкілетті органның енгізу қажеттілігі, т.с.с шаралар өзекті болып табылады

Пенсионная система является основной и актуальной социально-экономической проблемой любой страны. В данной статье рассмотрена пенсионная система Республики Казахстан как основа социально-экономического обеспечения населения. В ходе исследования были рассмотрены следующие показатели: индивидуальный пенсионный счет, пенсионные накопления населения по обязательным, добровольным, добровольно профессиональным вложениям населения, инвестиционный доход пенсионных фондов, адекватность коэффициента номинального дохода, инвестиционный доход по умеренному и консервативному портфелю. В статье показаны динамические изменения выше указанных показателей за все время существования накопительной пенсионной системы Республики Казахстан, то есть с начала реформы до наших дней 1998-2012 гг. Исследование пенсионной системы Казахстана, особенно накопительную пенсионную систему является актуальной в условиях современных социально-экономических событий в мире и в нашей стране.

Литература

1 Құлпыбаев С., Мельников В.Д., Қаржы негіздері. – Алматы: LEM, 2009. – 463 б.

2 Марченко Г. Пенсионная реформа и развитие регионов капиталов в Казахстане // Банки Казахстана. – 2011. – №9. – С. 2-3.

3 Жамишев Б.Б. Пенсионная реформа в Республике Казахстан // Материалы республиканского семинара «Пенсионная реформа. Первые шаги: р еалии и проблемы». – Алматы, 1998.

4 Хольцер П. Инвестиционная деятельность пенсионных фондов в Казахстане: факты, проблемы и рекомендации. – Вашингтон: Всемирный банк, 2010. – 96 с.

5 Зейнетақы салымдары мен орташа жалақы деңгейі http://www.kaz.stat.kz/digital/soc_politika/Pages/default.aspx

6 Анафиева Ж. Социально-экономические основы реформирования пенсионной системы. – Санкт-Петербург, 2008. №9, 11-15 стр.

7 Финансовая отчетность накопительных пенсионных фондов Комитета РК по регулированию и надзору финансового рынка и финансовых организаций. URL: http://www.afn.kz/?docid=780
Как цитировать
KALIYEVA, M. E.. Қазақстан Республикасының зейнетақы жүйесі: ағымдағы жағдайы және болашақ перспективалары. Пенсионная система Республики Казахстан: текущее состояние и будущие перспективы. Вестник КазНУ. Серия Экономическая, [S.l.], v. 97, n. 3, p. 115-121, apr. 2015. ISSN 2617-7161. Доступно на: <https://be.kaznu.kz/index.php/math/article/view/350>. Дата доступа: 16 jan. 2021

Ключевые слова

зейнетақы жүйесі; зейнетақы реформасы; зейнетақы жинақтары; зейнеткерлік жас; инвестициялық табыс; инвестициялық саясат; пенсионная система; пенсионная реформа; пенсионные накопления; пенсионный возраст; инвестиционный доход; инвестиционная политика;