Дж. М. Кейнстің экономикалық теориясындағы белгісіздік факторы. Фактор неопределенности в экономической теории Дж. М. Кейнса (Journal of Economic Research & Business Administration, 2016)
Мақала Дж.М. Кейнстің экономикалық теориясындағы белгісіздік факторын талдауға арналған. Белгісіздік факторы не себепті адамдар өз жинақтарын өтімді формада сақтайтынын, не себепті инвестициялар құбылмалы және не себепті пайыз қойылымының көмегімен жинақтар мен инвестицияларға әсер етуге болмайтынын түсіндіреді. Адамзат тарихында экономиканың прогресі баяу және үзіліспен жүретіндігі белгісіздікпен анықталады. Кейнс сипаттаған драманың барлық кейіпкерлері аздыкөпті дәрежеде болашақ туралы белгісіз болжамдарға ие және ақшаны иелену «сақтануға» мүмкіндік беретін маңызды құрал деп санайды. Бұлыңғыр күтімдер тауарлар, қызметтер мен инвестициялар «қолайлы бағалармен» қолжетімді болғаннан кейін де ұзақ сақталып, іскерлік белсенділікке қысым көр сететіндігі де белгісіздікпен анықталады. Белгісіздікті сезіну өседі және кемиді, яғни қайсыбір уақытта адамдар болашаққа аса сенімді, басқа уақытта – аса сенімді емес. Жауаптар біз қарастырған Кейнстің еңбектерінде әрі ол осы мақалада айтылмақ. Статья посвящена анализу фактора неопределенности экономи ческой теории Дж.М. Кейнса. Фактор неопределенности объясняет, почему люди хранят свои сбережения в ликвидной форме, почему инвестиции волатильны и почему с помощью ставки процента нельзя влиять на сбережения и инвестициям. Неопределенностью определяется и тот факт, что на протяжении всей истории человечества прогресс экономики идет медленно и прерывисто. Все персонажи написанной Кейнсом драмы в большей степени или меньшей имеют неопределенные представления о будущем и считают обладание деньгами важным средством, позволяющим «застраховаться». Неопределенностью же объясняется и то, что атмосфера мрачных ожиданий может долго сохраняться и подавлять деловую активность после того, как товары, услуги и инвестиции станут доступны «по приемлемым ценам». Ощущение неопределенности нарастает и убывает, в какое то периоды люди более уверены в будущем, в другие – менее. Ответы в трудах Кейнса, которые мы рассматриваем.
Keywords: белгісіздік факторы; инвестиция; жиынтық сұраныс; жинақтар; күтулер. фактор неопределенности; совокупный спрос; сбережения; ожидания.